هند مداخلۀ ترکیه را نکوهش می‌کند

نویسنده: دکتر اندرانی تعلّقدار

مترجم: انظر نجمی

رجب طیّب اردوغان رئیس جمهور ترکیه در دوران بازدید اخیرش از پاکستان برسرِ وضعیت در کشمیر ابراز نگرانی نموده گفت که ترکیه برسرِ وضعیت در منطقه شدیداً نگران می‌باشد که باوجود همۀ اقدامات که اخیراً انجام داده شده بصورت یک وضع خطرناک درآمده است. ترکیه حامی تصفیه مسئلۀ کشمیر از طریق مذاکرات مابین پاکستان و هند براساس قطعنامه مربوطۀ سازمان ملل برطبق توقّعات مردم کشمیر می‌باشد. او با کشمیر اظهار همبستگی نموده و مبارزۀ مردم کشمیر را با مبارزۀ ترکیه بر علیه سلطۀ خارجی در دوران جنگ جهانی اوّل مقایسه نمود. این بیانیه واقعاً نامعقول و غیرطبیعی است.

هند با صدور اعتراض‌نامه‌ای به سفیر ترکیه در هند راجع به بیانیۀ اردوغان رئیس جمهور آنکشور واکنش شدیدی را از خود نشان‌داد. وزارت امورخارجۀ هند در بیانیه‌ای گفت که این بیانیۀ رئیس جمهور ترکیه نه مبنی بر تفاهم تاریخ و نه رفتار دیپلماسی است و آن بر روابط هند با ترکیه تاثیر شدید خواهد گذاشت. بیانیه مذکور این پیام را نیز ابلاغ نموده که رویداد اخیر یک نمونۀ دیگر الگوی مداخلۀ ترکیه در امور داخلی کشورهای دیگر می‌باشد. این برای هند کاملاً غیرقابل قبول است. دهلی جدید بخصوص تلاش‌های پیاپی ترکیه برای جایز قراردادن تروریسم ماورای سرحدی توسط پاکستان را رد می‌کند. هند با تاکید گفت که کشمیر یک جزولاینفک هند می‌باشد و هیچ مداخلۀ خارجی قابل قبول نخواهد بود.

سال گذشته، بازدید نارندرا مودی صدراعظم هند از ترکیه پس از انتقاد رئیس جمهور اردوغان از هند برای اقداماتش راجع به ‌مادۀ ۳۷۰ در جامو و کشمیر لغو شده بود. روابط دوجانبۀ مابین هند و ترکیه اخیراً، بخصوص بعلت پشتیبانی خستگی ناپذیر آنکارا از پاکستان راجع به ‌مسئلۀ کشمیر دُچار نشیب و فراز بوده است. این برای اولین بار نیست که آقای اردوغان راجع به ‌مسئلۀ کشمیر اظهار نظر بی‌مورد نموده است. سخنرانی‌اش در سال ۲۰۱۹ در مجمع عمومی سازمان ملل نیز مورد نکوهش هند قرارگرفته بود. او گفت که مسئلۀ کشمیر مورد توجّه باندازۀ کافی بین‌المللی قرار نگرفته و باید ازطریق مذاکرات براساس عدالت و مساوات حل و فصل شود و نه ازطریق تصادف و زد و خورد. او از زمانی که روی کار آمده، سعی می‌نموده است تا برای تصفیۀ مسئلۀ کشمیر مابین هند و پاکستان میانجیگری نماید. دهلی جدید پیشنهاداتش را مسترد ساخته است. آقای اردوغان باید سابقه‌اش را در کشورش بخاطر آورد. مردم ترکیه از حقوق اساسی‌شان محروم ساخته می‌شوند.

هند راجع به ‌مسئلۀ کشمیر این موضع استوارش را نگهداشته که کشمیر یک مسئلۀ دوجانبه است و هند نیازمند مداخلۀ هیچ طرف سوّم نیست. پس از لغوسازی مادّۀ قانون اساسی ۳۷۰، مداخلۀ پاکستان یا هیچ کشور سوّم راجع به ‌کشمیر مداخله در امورداخلی هند خواهد بود که تحت قانون سازمان ملل غیرقانونی می‌باشد.

حمایت و پشتیبانی ترکیه از پاکستان را می‌توان از دو زاویۀ مذهبی و قبرس دید. ترکیه و پاکستان دارای روابط محکم مذهبی می‌باشند. اخیراً، هردو کشور همراه با مالیزی برای آغاز یک شبکۀ تلویزیون متعهد به ‌مقابله با اسلامو فوبیا و برچیدگی سوء تفاهم دربارۀ اسلام موافقت نمودند. راجع به ‌مسئلۀ قبرس، هند قبرس جنوبی را بعنوان یک کشور مستقل جداگانه برسمیت نمی‌شناسد. این مسئله‌ای مابین دهلی جدید و آنکارا مانده است. هند همیشه حامی استقلال، حقِّ حاکمیت و تمامیت ارضی یونان- قبرس، و اتّحاد قبرس بوده است. این کشور یونان قبرس را بعنوان یک دولت مشروعی این جزیره برسمیت می‌شناسد. موضع پاکستان با موضع هند متفاوت است. بعلاوه، دهلی جدید روابط خوب با دو کشور- ارمنستان و یونان دارد که با آنها آنکارا بعلت مسایل تاریخی روابط دوجانبۀ ناآرام را دارد.

باوجود این مسایل، هند سعی می‌کند تا روابط دوجانبه را احیا نماید. درحقیقت در ماه جون ۲۰۱۹، صدراعظم نارندرا مودی تویت نموده بود که هند ترکیه را بعنوان یک دوست ارزنده‌ای محسوب می‌نماید که با آن روابط ما آزموده و دیرینه بوده است. بهرحال، بیانیه مداوم آنکارا راجع به ‌کشمیر در راه روابط دوجانبه حایل می‌شود. هند راجع به ‌تروریسم یک موضع واضح را دارد و سیاست دورویی را اتخاذ نمی‌نماید. لذا، دهلی جدید از دیگران نیز توقع دارد که باوجود روابط مذهبی محکم‌شان اصول دموکراتیکی را دنبال نمایند. بشردوستی و نه مذهب حایز اهمیت است.