هند و ایران استراتژی های جدید همکاری را پیدا می کنند

نویسنده: دکتر مینا سینگ روی

مترجم: هما ددوال

۱۶مین دوره مشاورت های اداره خارجی بین هند و ایران هفته جاری در تهران در پرتو منظره شدیداً نگرانی آور منطقوی اجرا گردید. سکرتر خارجی هند ویجی گوکلی از هیئت هندی راهنمای کرد وقتیکه از طرف ایرانی توسط معاون وزیر خارجه اش دکتر سید عباس عراقچی راهنمای شد. آقای گوکلی با دکتر جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، و دکتر علی اکبرولایتی ، مشاور ارشد عالی ترین رهبر ایران آیت الله خامنه‌ای هم بحث و مباحثه را اجرا نمود. هر دو طرف از وسعت کامل همکاری دو جانبه بشمول اتصال جاری و پروژه های انکشاف زیربناتی مثل انکشاف بندر شاهد بهشتی، چابهار و فعالیت کامل قرار داد. انتقالی، سه جانبه بین هند، ایران و افغانستان بررسی مجدد را انجام داد. بعلاوه، دو طرف درباره مسال دیگر منطقوی هم جر و بحث کردند. دو طرف تعهد شان نیست به تضمین سرعت همکاری دو جانبه ثمر بخش دو طرف و تبادلات بین دو کشور هم بحث و مباحثه کردند. مورد تصمیم قرار شد که دوره آینده جلسه کمیسیون مشترک در سطح وزیر خارجه زود در ایران اجرا خواهد شد.

مشاورت های اداره خارجی باید در مورد تصمیم هند برای باز داشتن نفت ایران از ماه مئ سال۲۰۱۹ بعد از انکار واشنگتن از توسعه معافیت ۶ ماهی دیده شود. سفیر ایرانی به هند علی چگانی درک نمود که وقتیکه ترکیه، روسیه و چین مناسبات انرژی شان با ایران را ادامه دادند، هند برعکس این تصمیم گرفت مهم است که درک شود که وقتی هند واردات نفت را موقتاً بازداشت، آن در نواحی دیگر معاملاتش با تهران را ادامه می دهد. در حقیقت مناسبات استراتژیک هند با ایران از تجارت نفت دورتر هستند.

دو کشور معاملات و مشاورت های شان درباره افغانستان را ادامه می دهند. هند بعلاوه، راها برای تشویق مناسبات اقتصادی و تجارتی با ایران باهم پیدا می کند دوران جلسه سران اخیر هند و روسیه هر دوی دهلی جدید و مسکو برای ادامه همکاری اقتصادی و تجارتی با ایران موافقت کردند. هند متعهد به پیشرفت همکاری دوران ۷ مین جلسه شورای وهم آهنگی راهروی انتقالی، بین المللی، شمال جنوب که در ماه مارچ ۲۰۱۹ اجرا شد، می باشد.

تنش ها روبه افزایش بین ایران و امریکا از ماه مئ در سال جاری حتماً دوباره آشکار کرد که هند و ایران آماده مقابله با چیلنج های جدید می باشند. هند راها برای تضمین کردن بهترین مناسبات انرژی با ایران را اکتشاف می کند. ایران تا سال ۲۰۰۶ دومین بزرگترین تدارک کننده نفت خام هند بود. ولی آن تا پایان سال ۱۴-۲۰۱۳ به مقام ۷ افتاد. معهذا هند متداوماً دومین بزرگترین خریدار اقلام ایران بود. اهمیت ایران منحیث تدارک کننده با ثبات انرژی صرف نظر شد نمی تواند.

چشمگیر اینکه، اهمیت منطقه‌ای ایران برای هند بعنوان مدخلی به اوروآسیا و نقشِ روبه ‌رشد وی در آسیای باختری و افغانستان، دهلی‌جدید را مستلزم می‌سازد تا مشغولیات خود با ایران را ترفیع دهد. هند برای هردو پروژه گذرگاه عبوری بین‌ المللی شمال جنوب و چابهار، پشتیبانی و مشغولیات در افغانستان و همکاریش جهت حفظ مناسبت متعادل با چین،روسیه، جمهوری‌های آسیای میانه و سایر عوامل منطقه‌ای نیازمند ایران می‌باشد.

یک باب جدید همکاری از سوی نریندر مودی صدراعظم هند هنگامی آغاز شد که او در ماه مئ ۲۰۱۶ از ایران دیدن نمود وقتیکه رهبری هردو کشور جهت توسعه همکاری اقتصادی استراتژیکی جامع همه عیاری با توجه بر توسعه زیربنایی، همکاری تجارتی، اقتصادی و انرژی و محکم ساختن ابعاد سیاسی- استراتژیکی روابط هند و ایران موافقت نمودند. و آن بدنبال بازدید سه‌روزه حسن روحانی رئیس جمهور ایران از هند در فروری ۲۰۱۸ بازدید محمد جواد ظریف وزیر امورخارجه ایران از هند در جنوری امسال تقویت بیشتری بدست آورد.

فعالیت کنونی دیپلماتیک منعکس شده در شور و مشورت‌های رهبری شده معاونین خارجه که منجر به‌ یک بازدید مترقبه وزیر امورخارجه هند از تهران گردد، بطور واضح تمایل دولت مودی جهت انکشاف استراتژی‌های جدید همکاری با ایران، علی‌الرقم فشارهای روبه‌ افزایش از سوی انتظامیه ترمپ برای منزوی ساختن ایران را بطور برجسته نمایان می‌سازد. فروکشی خصومت‌ها و مذاکرات منطقه‌ای احتمالاً نتایج بهتری را نه فقط برای ایالات متحده و ایران بدست خواهد آورد بلکه نیز نهایتاً برای کل جامعه منطقه‌ای سودمند خواهد بود.