تغییرات واهی بیشتر در پاکستان رو می دهد

نویسنده: دکتر اشوک بهوریا

مترجم: محمد انظر نجمی

اخیراً، سلیم صفی ژورنالیست ارشد پاکستانی ضمن تأسف روی وضع فعلی امور در آن کشور، مقاله ای در روزنامه جنگ نوشته بر ضرورت این مطلب فشار وارد آورد که پاکستان بلا فاصله یک کنترات جدید اجتماعی - " اکنون یا هیچ وقت" را طوریکه موصوف بیان کرده، انکشاف نماید.

طبق وی، پاکستان به مرحله ای رسیده جائیکه بسیاری مؤسسات کشور با یک دیگر نبرد آزما هستند و یک ذهنیت با جمع صفر علیه یکدیگر را تا حدی انکشاف می نمایند که یک موسسه شادمان است اگر دیگری دچار رنج است. وی نوشت که در اوضاع فعلی پاکستان برای غور و بررسی نمودن روی اشتباهات و تقصیرات مرتکب شده در گذشته و انکشاف نمودن یک اصول نامه جدید سیاسیات برای آینده نیاز دارد.

این چنین تأسف در پاکستان نظر به بحران های گوناگون که فعلاً کشور مذکور با آنها مواجه است، بسرعت عفونی می گردد. بسطح سیاسی، اغلب سیاست مداران در اپوزیسیون برای از خودشان دفاع کردن در قضیه های فساد و خویش پروری ارتکاب شده در زمانیکه آنها بر سر قدرت بودند، مشغول هستند.

بیوروی ملی جوابگوی (اِن اِی بی) که برای تحقیقات نمودن در تقصیرات متهمه بوسیله منصب داران عمومی پاکستانی تاسیس شده بود، وسیله ای برای تشر زدن به اپوزیسیون و بدنهاد کردن شبیه شان میان عموم مردم گردیده است. فکر کرده می شد که در این چنین امور دولت عادلانه و آزادانه کار خواهد کرد. اما اینطور رو نمی دهد. دولت عمران خان خودرا متعهد ساخته تا توجه بر امور غیر مهم متمرکز دارد و سیاسیات تلافی را براه اندازد، بیان بازی را به سطح عالی و کارآیی را به سطح پایین نگهدارد که وجود دموکراسی در پاکستان را تهدید می کند. واقعیت اینست که عمران خان بدون اکثریت در مجلس مقننه کشور را اداره می کند و این امر بسوی منبع اصلی قدرت رژیم وی اشاره می کند.

در غیاب معاملات سیاسی دموکراتیک در آن کشور، وقتیکه بنگاه قدرتمند بعنوان پیشتیبان عمده دولت فعلی شناخته می شود، مخالفت بجای از طرف احزاب مخالف، از طرف موسسات همکار به وجود می آید. مسابقه بین المؤسساتی برای برتری در آن کشور مرحله مرکزی را اتخاذ نموده است. اینجا روشی که قوای قضایی انتصاب مجدد رئیس ارتش را مورد سوال قرار داده و یک محکمه مخصوص جنرال پرویز مشرف دیکتاتور اسبق نظامی را محکوم به مجازات مرگ ساخته، قابل ذکر است. در شرایط عادی از این چنین دستور ها نادیده گیری می شد. ولی اکنون بر دولت عمران خان یک چالش تحمیل شده و او برای معامله کردن با چالش فعلی و تر و تازه کردن شبیه خود وادار گردیده است.

قابل ذکر است که قوای سیاسی در اپوزیسیون باوجود این، آماده به نظر نمی آیند که با این موسسه نیرومند حتی امروز مقابله کنند. بروز دوم جنوری ۲۰۲۰، حزب پی اِم اِل – اِن، حزب مخالف عمده آن کشور از لایحه ای پیشنهاد شده بوسیله دولت ضمن اعطای قدرت به صدراعظم برای مجدداً انتصاب نمودن رئیس ارتش موجوده بطور اهلی حمایت کرد. در روزهای آینده، ضمن ادامه روند فعلی دستور علیه مشرف نیز برای فرو نشاندن خشم ارتش متوقف و نرم خواهد شد.

در اثر این چنین سیاسیات غیر دموکراتیک اعتبار عمومی در ارتش پاکستان بعنوان یک موسسه قابل اعتماد در کشور بتدریج رو به کاهش دارد. اکنون بیشتر تجزیه نگاران بیش از پیش موقف مخالف روی ارتش پاکستان را اتخاذ می نمایند. ممکن است قوای نظامی برای تضمین نمودن تسهیلات از مقننه عاجز و ناتوان امروز قادر شود ولی شبیه وی شدیداً متاثر شده است.

اگر اپوزیسیون پاکستان برای استفاده بردن از این وضع سعی ننموده، علت اصلی وی خوف این مطلب می باشد که مبادا آن موسسه غارت گر پروسه دموکراسی را بیشتر ضرر برساند. کوشش اساسی شان اکنون غیر مشروعی ساختن دولت عمران خان بجای ضعیف کردن آن قوا که به وی تقویت می دهند، می باشد. هر چند، در این پروسه، ارتش مانند پیشین با وقت و انرژی برگشت شدنی برخوردار می باشد. از میان تمام قوای سیاسی، فعلاً ارتش پاکستان با دولت عمران خان مطمئن ترین به نظر می آید. در این چنین شرایط، تغییرات بیشتر در پاکستان بی معنی خواهد ماند و امید صفی برای یک کنترات جدید اجتماعی فقط یک امید واهی به اثبات خواهد رسید.