تحلیف صدراعظم مودی به نقشِ هند در منطقۀ هند و پاسفیک اشاره می کند

نویسنده: دیپنجن رای چودهری

مترجم: هما ددوال

دعوت ‌نامه‌ها به ‌رهبران پیشقدمی خلیج بنگال برای همکاری فنّی و اقتصادی چند بخشی موسوم به‌ بیمستک، سازمان همکاری شنگهایی و کشورهای منطقۀ اقیانوس هندی برای شرکت در مراسم تحلیف دومین دور آقای نریندر مودی بعنوان صدراعظم ‌اش، مقصود هند جهت ایفای یک نقش کلیدی در منطقۀ هند و پاسفیک به ‌شکل یک قدرتِ عمده را بتظاهر می‌گذارد.

عبدالحمید رئیس جمهور بنگلادش در مراسمِ تحلیفی شرکت جست. او نیز از یک هیئت بپاس تصدیق از وضعیتِ جاری داکا از مناسبات استثنایی با هند رهبری نمود. سایر کشورهای عضو بیمستک نیز رهبران ارشد خود را به ‌مناسبتِ مذکور اعزام نمودند که اغلب شخصیت‌های بارز بازدید ‌کننده با مودی مذاکرات غیررسمی را برگذار نمودند. ملاقات‌ های مذکور نیز وضعیتِ کنونی مناسبات دوجانبه‌ای و راهی بجلو طی دومین دور صدراعظم هند را بحث و بررسی نمودند.

درحالیکه نپال و بوتان از سوی صدراعظم کِ پی شرما اولی و لوتای تشرینگ، بالترتیب، نمایندگی شده بودند، سری لانکا از سوی رئیس جمهورش مایتریپالا سیریسنا نمایندگی شده بود. بحران سیاسی در سری لانکا در سال گذشته و حملات تروریستی عید پاک یکشنبه یک مورد نگران‌ کننده برای دهلی ‌نو می ‌باشد. ملاقات صدراعظم آقای مودی با سیریسنا توجه را اشتراک امنیت به‌اضافه موارد دیگری مبذول داشت. از بدو انتخابش در سال ۲۰۱۵ رئیس جمهور سیریسنا یک همگرایی حسنه را با صدراعظم هند توسعه داده است و یک بازدید‌ کنندۀ مرتب از دهلی ‌نو می‌باشد. انتخابات ریاستِ جمهوری سری لانکا در ماه جنوری آینده برنامه‌ ریزی شده است. وین مینت رئیس جمهور میانمار در مراسم شرکت جست و نیز مذاکرات غیررسمی را با صدراعظم هند انجام داد.

تایلند، که صدراعظم آن نیز در همان روزِ تحلیفی صدراعظم آقای مودی، سوگند وفاداری را یاد می‌گرفت، یک نمایندۀ ویژۀ خود را برای شرکت به‌هند مؤظف ساخت. قرار است صدراعظم هند در ماه نوامبر جهت شرکت در جلسات سران هند و آسیان و شرق آسیا از تایلند دیدن نماید. بیمستک یک منطق ‌الوویتی برای دولت مودی درمیان عدم ‌تراضی پاکستان که باعث موانع در عملیات انجمن همکاری منطقه‌ای آسیای جنوب، سارک، گردیده، بوده است. مودی یک جلسۀ غیررسمی بیمستک و پیشدستی بیمستک با گروۀ بریکس در حواشی جلسۀ سران بریکس در گوا در اکتبر ۲۰۱۶ سازدماندهی کرده بود. از بدو ۲۰۱۷ مشاورین امنیتی بیمستک با درنظر گرفتن مبارزه علیه جرایم فرا ملتی و تروریزم در منطقه بطور مرتبط باهم ملاقات می‌کنند. قرارداد خودروی موتوری بیمستک یک طرح جاه‌ طلبانه‌ای بسوی ارتباط‌ پذیری منطقه در آسیای جنوب و جنوب شرق می‌باشد.

دولت مودی از روی قصد، کشورهای عضو بیمستک را در غیاب تایید سارک بعلت انصراف پاکستان برای اتخاذ اقدامات در قبال تروریزم فرامرزی و موافقت جهت یک طرح ارتباط پذیری ترویج کرده است. بیمستک فرصتی را برای هند جهت اتصال با کشورهای خلیجِ بنگال و آسیای جنوب شرق، بعنوان قسمتی از سیاست شرق ‌گرایی‌اش فراهم می‌آورد و به حضور هند درمیان تاخت و تازهای چین در منطقه علامت می‌گذارد. بیمستک ازلحاظ استراتژیکی برای هند حایز اهمیت است چونکه چین به‌ تاخت و تازهای بزرگی در منطقۀ خلیج بنگال که اغلباً بعنوان “ناحیه نفوذ هند” تلقی می‌ شود دست می‌زند. خلیج بنگال راه اتصالی به ‌تنگۀ مالاکا است که یک مسیر عمده تجارتی برای چین می‌باشد که پروژه‌های زیادی را در کشورهای بیمستک به‌استثنای هند و بوتان بعهده گرفته است. خلیج بنگال نیز مسیری برای حدوداً ۲۵ درصد تجارت جهانی می ‌باشد و دارای منابع مهار نشدنی عظیمی، بخصوص در بخش انرژی ذخایر گاز طبعی که آیندۀ تامین نیرو تلقی می‌شود، است. روابط تنومندی هند با کشورهای عضو بیمستک یک احرم اضافی را در منطقۀ خلیج بنگال در مقابل چین فراهم خواهد آورد.

بطور همزمان، پیشقدمی نسبت به‌ قرقیزستان، رئیس کنونی سازمان همکاری شنگهایی، علامتی است از مقصود هند برای گستردن حضورش در آسیای میانه و اوروآسیای پهنتر، جایی که چین نیز به‌ تاخت و تازهای سنگین دست زده است. تمایلی درمیان کشورهای آسیای میانه وجود دارد که هند باید یک نقش دامنه‌ داری را در منطقه ایفا نماید که توقع داشتن گزینش‌های استرتژیکی بیشتری آنها را می‌افزاید. نیز امکاناتی دارد که صدراعظم در بیشکیک در حواشی اجلاسیۀ سران سازمان همکاری شنگهایی در اواخر ماه جاری جون با رهبران آسیای میانه ملاقات نماید.

پراویند جوگننات صدراعظم موریس حین شرکت در مراسم تحلیفی مودی نشان می‌دهد که موریس نزدیک‌ ترین شریک هند در صحنۀ غربی اقیانوس هند می‌باشد. آن نیز نشان دهندۀ حقیقتی است که هند می‌خواهد بعنوان کشور فراهم‌ کنندۀ پوشش امنیتی در منطقه بماند و جهت استفادۀ منابع اقیانوس بحالت مطلوب تساعی نماید.